Pijn in de lies bij tillen of een bult die tijdens het staan opvalt: een liesbreuk bij vrouwen kan zulke klachten geven, soms zonder zichtbare zwelling. Meestal is een operatie nodig; bel direct de huisarts of huisartsen-spoedpost bij plotselinge hevige pijn of een bult die vastzit.
Welke klachten kunnen wijzen op een liesbreuk?
Een trekkend gevoel bij het opstaan, pijn tijdens het hoesten of een zwelling na inspanning: de klachten kunnen wisselen. Soms merk je nauwelijks iets als je ligt.
Bij een liesbreuk puilt buikvlies, soms met vetweefsel of een stukje darm, door een zwakke plek in de buikwand. Mogelijke verschijnselen zijn:
- Een bult in de lies die bij staan, hoesten of persen duidelijker wordt.
- Een zeurend, branderig of zwaar gevoel.
- Pijn bij tillen, lopen of sporten.
- Een zwelling die tijdens het liggen kleiner wordt.
Een liesbreuk bij vrouwen is niet altijd aan een bult te herkennen. Liespijn kan bovendien andere oorzaken hebben, zoals spier- of heupklachten. Laat aanhoudende of onverklaarbare pijn daarom beoordelen door je huisarts.
Waarom verdient een dijbeenbreuk extra aandacht?
Een dijbeenbreuk, ook femorale breuk genoemd, zit iets lager dan een liesbreuk. Het gaat hierbij niet om een gebroken bot. Buikinhoud puilt door een opening bij het bovenbeen.
Deze breuk komt bij vrouwen vaker voor dan bij mannen en kan klein en lastig voelbaar zijn. De opening is relatief nauw, waardoor de inhoud gemakkelijker bekneld raakt. Dat maakt het onderscheid belangrijk voor de behandeling.
De huisarts onderzoekt je lies en kan je vragen om te staan of te hoesten. Soms is aanvullend onderzoek nodig, zoals een echo. Blijven de klachten bestaan terwijl onderzoek geen duidelijke verklaring geeft? Bespreek dan wat een passende volgende stap is.
Wanneer moet je direct hulp zoeken?
Bel direct je huisarts of, buiten kantooruren, de huisartsen-spoedpost bij:
- Plotselinge, hevige of snel toenemende pijn in de lies.
- Een pijnlijke bult die niet meer verdwijnt bij liggen of niet meer teruggaat.
- Liespijn met misselijkheid of braken.
- Een pijnlijke zwelling met koorts, roodheid of verkleuring.
- Een opgezette buik waarbij je geen ontlasting of winden meer kwijt kunt.
Deze klachten kunnen passen bij een beklemming. Daarbij kan de bloedtoevoer naar het vastzittende weefsel in gevaar komen. Een arts moet dit met spoed beoordelen; soms is direct een operatie nodig.
Wacht niet tot je alle genoemde klachten hebt. Probeer een pijnlijke, vastzittende bult niet met kracht terug te duwen.
Hoe ontstaat een liesbreuk bij vrouwen?
Meestal spelen aanleg en veranderingen in het bindweefsel een rol. Een zwakke plek kan al langer aanwezig zijn voordat je er iets van merkt. Extra druk in de buik kan de uitstulping duidelijker maken.
Die druk neemt bijvoorbeeld toe bij langdurig hoesten, hard persen door verstopping of zwaar tillen. Ook een zwangerschap kan meespelen. Dat betekent niet dat je de breuk zelf hebt veroorzaakt door één verkeerde beweging.
De oorzaak is vaak niet precies aan te wijzen. Voor de beoordeling zijn vooral je klachten, de plek van de zwelling en eventuele veranderingen belangrijk. Vertel de huisarts wanneer je pijn voelt en of de bult bij liggen verdwijnt.
Welke behandeling is gebruikelijk?
Een liesbreuk bij vrouwen verdwijnt niet vanzelf. Bij vrouwen die niet zwanger zijn, is langdurig afwachten meestal niet de aanbevolen aanpak. Er kan namelijk een dijbeenbreuk aanwezig zijn, met een groter risico op beklemming. De huisarts verwijst je doorgaans naar een chirurg.
Tijdens een operatie sluit of verstevigt de chirurg de zwakke plek, vaak met een kunststof matje. De keuze voor een kijkoperatie of open operatie hangt af van de breuk, je gezondheid en de ervaring van de chirurg.
Tijdens een zwangerschap kan het beleid anders zijn. Een lieszwelling kan dan bijvoorbeeld ook door uitgezette bloedvaten ontstaan. Laat een nieuwe zwelling beoordelen en bespreek welke aanpak past.
Wat kun je verwachten van een operatie?
De chirurg bespreekt vooraf de voordelen en risico’s. Mogelijke complicaties zijn een bloeduitstorting, wondinfectie, terugkeer van de breuk en aanhoudende pijn. Vraag welke risico’s in jouw situatie het zwaarst wegen.
Na de ingreep kun je meestal vrij snel weer rustig bewegen. Hoe snel werk, sport of zwaar tillen lukt, verschilt per persoon en per ingreep. Volg daarvoor de afspraken met je behandelaar.
Bij een liesbreuk bij vrouwen kan een kijkoperatie voordelen hebben, omdat de chirurg daarbij ook de plek van een mogelijke dijbeenbreuk kan beoordelen. Niet iedereen komt voor dezelfde techniek in aanmerking. Bespreek ook wat je moet doen bij toenemende pijn, koorts of wondproblemen na de operatie.
Wat kun je zelf doen terwijl je wacht?
Blijf rustig bewegen als dat geen extra pijn geeft. Pas activiteiten aan die klachten uitlokken en vermijd voorlopig zwaar tillen als dat pijn doet. Volledige rust is meestal niet nodig.
Bij verstopping helpen vezelrijke voeding, voldoende drinken en dagelijkse beweging vaak om hard persen te beperken. Houd rekening met eventuele drinkadviezen van je arts. Bespreek langdurig hoesten met de huisarts.
Oefeningen of een breukband kunnen de opening niet herstellen. Gebruik een breukband alleen na overleg en stel medische beoordeling er niet door uit.
Op Thuisarts.nl staat informatie over klachten en behandeling. Voor beoordeling van jouw situatie kun je bij de huisarts terecht.
Veelgestelde vragen
Kun je een liesbreuk hebben zonder bult?
Ja, er kan pijn zijn zonder duidelijke zwelling. Dat bewijst niet dat je een breuk hebt. De huisarts kan onderzoeken welke verklaringen mogelijk zijn.
Is een liesbreuk bij vrouwen altijd gevaarlijk?
Nee, maar beoordeling is belangrijk vanwege een mogelijke dijbeenbreuk. Plotselinge hevige pijn of een vastzittende bult vraagt om direct contact met een arts.
Kan de breuk vanzelf genezen?
Nee. Een bult kan tijdens het liggen verdwijnen doordat de inhoud terugzakt. De zwakke plek in de buikwand blijft bestaan.
Mag je blijven sporten?
Rustig bewegen kan meestal zolang het geen klachten geeft. Stop met oefeningen die pijn veroorzaken en bespreek zware belasting met je arts.
Moet je meteen geopereerd worden?
Niet iedere breuk vraagt om een spoedoperatie. Bij vrouwen is tijdige beoordeling door een chirurg wel belangrijk. Bij tekenen van beklemming moet je direct medische hulp zoeken.
